• 
  Rynek funduszy inwestycyjnych w Polsce w 2009 roku
• 2010-03-04 19:22:24  (Czytano: 2415 razy)
  
  

  Globalny kryzys gospodarczy odcisnął wyraźne piętno na wskaźnikach makroekonomicznych polskiej gospodarki w 2009 roku. Według wstępnego szacunku Głównego Urzędu Statystycznego PKB w ubiegłym roku był realnie wyższy o 1,7% w stosunku do roku 2008, podczas gdy w latach 2006-2008 tempo wzrostu PKB przekraczało 5%. Mimo to Polska była jedynym krajem należącym do Unii Europejskiej, który w 2009 roku osiągnął dodatnie tempo wzrostu gospodarczego. W tej samej skali co PKB zwiększyła się w minionych 12 miesiącach wartość dodana brutto, przy czym w budownictwie wzrosła o 4,7% (wobec 9,1% w roku 2008), w usługach rynkowych o 2,5% (5,3% w 2008 r.), zaś w przemyśle spadła – po sześciu latach nieprzerwanego wzrostu – o 1,1% (w 2008 r. wzrosła o 6,6%).

• Otoczenie makroekonomiczne

  Znacznie mniejsza dynamika PKB w stosunku do trzech poprzednich lat to przede wszystkim konsekwencja spadku – po raz pierwszy od 2001 r. – popytu krajowego (o 0,9%), wobec wzrostu o 5,5% w roku poprzednim. Główną tego przyczyną było istotne obniżenie się akumulacji brutto (o 10,8%), przy stosunkowo nieznacznym spadku nakładów brutto na środki trwałe (o 0,3%). Jednocześnie spożycie ogółem wzrosło o 2,0% (6,3% rok wcześniej), a spożycie indywidualne o 2,3% (w 2008 r. o 5,9%). Stopa inwestycji zmniejszyła się z 22,1% w 2008 r. do ok. 21%.

   

  Według szacunków GUS produkcja sprzedana przemysłu ogółem w 2009 r. była o 3,5% wyższa niż w 2008 r., zaś produkcja budowlano-montażowa ogółem była wyższa niż w roku poprzednim o ok. 3%. Wzrost sprzedaży detalicznej ogółem był znacząco mniejszy niż w 2008 roku i wyniósł 1,3%. W handlu zagranicznym (według danych za 11 miesięcy) miał miejsce niewielki wzrost wartości eksportu wyrażony w złotych (w tym do państw Unii Europejskiej) oraz spadek wartości importu, co przyczyniło się do istotnej poprawy salda wymiany towarowej ogółem.

   

  Choć zjawiska kryzysowe nie dotknęły Polski tak mocno jak innych krajów europejskich, wyraźne obniżenie dynamiki wzrostu PKB znalazło odzwierciedlenie w sytuacji na rynku pracy. Przeciętne zatrudnienie w sektorze przedsiębiorstw okazało się o 1,2% niższe niż rok wcześniej (w 2008 r. wzrosło jeszcze o 4,8%), przede wszystkim w wyniku spadku zatrudnienia w przetwórstwie przemysłowym. Stopa bezrobocia zwiększyła się po raz pierwszy od 2003 roku – na koniec ubiegłego roku wyniosła 11,9% i była o 2,4 pkt. proc. wyższa niż 12 miesięcy wcześniej. Trudniejsza sytuacja na rynku pracy skutkowała niższym tempem wzrostu wynagrodzeń – przeciętne wynagrodzenie nominalne brutto w sektorze przedsiębiorstw zwiększyło się o 4,4%. W rezultacie istotnego osłabienia dynamiki wzrostu wynagrodzeń nominalnych, siła nabywcza przeciętnych miesięcznych płac w sektorze przedsiębiorstw była zaledwie o 1,1% wyższa niż rok wcześniej (w 2008 r. wskaźnik ten wyniósł 6,1%). Ceny towarów i usług konsumpcyjnych wzrosły w 2009 roku o 3,5%, czyli o 0,7 pkt. proc. mniej niż w roku poprzednim.

   

  W ubiegłym roku istotnie pogorszył się stan finansów publicznych. Choć budżet państwa zamknął się deficytem na poziomie zbliżonym do roku poprzedniego (ok. 24 mld zł), to szacunki odnośnie deficytu sektora instytucji rządowych i samorządowych (ok. 7,2% PKB) wskazują, iż był on dwukrotnie wyższy niż rok wcześniej (3,6% PKB). Relacja długu publicznego do PKB zwiększyła się z poziomu 47,2% w roku 2008 do 50,7% w roku ubiegłym.

   

  Rynek pieniężny i kapitałowy

  Osłabienie dynamiki wzrostu gospodarczego i mniejsza presja inflacyjna sprawiły, że w pierwszej połowie 2009 r. kontynuowany był, rozpoczęty w IV kwartale 2008 roku, proces obniżania stóp procentowych przez Radę Polityki Pieniężnej. W pierwszych sześciu miesiącach minionego roku stopy procentowe były obniżane czterokrotnie (w styczniu, lutym, marcu i czerwcu), w wyniku czego podstawowe stopy NBP, tj. stopa redyskonta weksli, stopa lombardowa, stopa depozytowa oraz stopa referencyjna spadły o 1,50 pkt. proc. – odpowiednio z 5,25% do 3,75%, z 6,5% do 5,0%, z 3,5% do 2,0% oraz z 5,0% do 3,5% w skali rocznej. Obniżki stóp procentowych określiły konkurencyjność poszczególnych instrumentów oszczędnościowych dostępnych na krajowym rynku finansowym, w szczególności zaś produktów lokacyjnych oferowanych przez banki komercyjne oraz obligacji skarbowych oferowanych przez Skarb Państwa. Według danych Narodowego Banku Polskiego średnie oprocentowanie nowych depozytów złotowych gospodarstw domowych ogółem zmniejszyło się z 6,5% w końcu 2008 r. do 4,0% w grudniu roku 2009. W rezultacie dynamika wzrostu wartości depozytów gospodarstw domowych zmniejszyła się z 26,4% w roku 2008 do 15,3% w roku 2009. Mniejszym popytem inwestorów detalicznych cieszyły się w ubiegłym roku również instrumenty o relatywnie najmniejszym poziomie ryzyka inwestycyjnego, czyli obligacje skarbowe. Było to spowodowane przede wszystkim ich malejącą atrakcyjnością.

   

  Oprocentowanie obligacji dwuletnich (DOS) obniżyło się w minionych 12 miesiącach (grudzień 2008 r. – grudzień 2009 r.) o 1,50 pkt. proc., obligacji trzyletnich (TZ) o 2,28 pkt. proc. (w pierwszym okresie odsetkowym), czteroletnich indeksowanych (COI) o 1,25 pkt. proc. (w pierwszym okresie odsetkowym), a dziesięcioletnich (EDO) o 0,75 pkt. proc. (w pierwszym okresie odsetkowym). W rezultacie według danych Ministerstwa Finansów w całym 2009 roku sprzedaż detalicznych obligacji skarbowych wyniosła 3,8 mld zł, czyli okazała się o blisko 40 proc. mniejsza niż w 2008 r. W znacznie mniejszym stopniu spadła natomiast sprzedaż produktów strukturyzowanych – według serwisu www.StructuredRetailProducts.com prowadzonego przez Arete Consulting Ltd. wyniosła ona w 2009 r. 4,4 mld zł i była niższa niż rok wcześniej o 7,3%. Spadek zainteresowania instrumentami finansowymi o wysokim poziomie bezpieczeństwa wynikał jednak także z rosnącej konkurencji ze strony udziałowych papierów wartościowych. Choć w pierwszych tygodniach 2009 r. na światowych giełdach kontynuowane były jeszcze spadki zapoczątkowane latem 2007 r., to już począwszy od przełomu lutego i marca na większość parkietów powrócił optymizm, który – z niewielkimi przerwami – trwał do końca 2009 r. Sytuacja taka miała miejsce także na GPW w Warszawie – od połowy lutego do końca ubiegłego roku miał miejsce systematyczny wzrost notowań, czego odzwierciedleniem była rosnąca wartość giełdowych indeksów. W całym 2009 roku indeks WIG zwyżkował aż o 46,85% (trzeci wynik w historii), indeks WIG20 o 33,47%, indeks mWIG40 o 55,24%, zaś indeks sWIG80 aż o 61,85%. Spośród wskaźników sektorowych najwyższe stopy zwrotu stały się udziałem subindeksów WIG-spożywczy (126,2%) i WIG-deweloperzy (124,8%). Hossa na GPW w Warszawie ponownie zwróciła uwagę inwestorów indywidualnych na rynek akcji, czego dowodem był znaczący wzrost udziału inwestorów indywidualnych w obrotach akcjami na Głównym Rynku GPW. Według danych warszawskiej giełdy udział ten zwiększył się w 2009 roku aż o 9 pkt. proc. (z 18 proc. do 27 proc.), zaś w ujęciu wartościowym obroty te wzrosły niemal dwukrotnie (z 55,0 mld zł do 100,8 mld zł). Poprawa koniunktury giełdowej skutkowała także powrotem do pośrednich form inwestowania na rynku akcji – przede wszystkim do akcyjnych funduszy inwestycyjnych. Znalazło to swoje odzwierciedlenie zarówno w skali przyrostu wartości środków zgromadzonych w instytucjach wspólnego inwestowania, jak też w wielkości i strukturze salda nabyć i odkupień jednostek uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych.

   

  Rynek funduszy inwestycyjnych – ujęcie ilościowe

  Rok 2009 przyniósł znaczący wzrost wartości aktywów netto (WAN) funduszy inwestycyjnych. Wartość środków finansowych ulokowanych w funduszach zwiększyła się o blisko 20 miliardów złotych (19,24 mld zł) do poziomu 93,13 mld zł 1. Wartościowo był to czwarty najlepszy wynik w historii (po latach 2006, 2007 i 2005), natomiast w ujęciu procentowym wzrost WAN wyniósł 26,0%.

   

  Rosnąca wartość aktywów funduszy inwestycyjnych w 2009 roku to przede wszystkim rezultat wzrostu wartości akcji (zarówno spółek krajowych jak i zagranicznych) znajdujących się w ich portfelach inwestycyjnych. Znacznie mniejszy wpływ na ten wynik miały natomiast posunięcia inwestycyjne uczestników funduszy. Według rzeczywistych danych pochodzących z krajowych towarzystw funduszy inwestycyjnych2 łączne saldo nabyć i odkupień tytułów uczestnictwa3 wyniosło bowiem jedynie (+2,46 mld zł)4. Wartość nabyć wyniosła 58,71 mld zł (spadek o 35,7 proc. w porównaniu z rokiem 2008), zaś wartość umorzeń sięgnęła 56,25 mld zł (o 53,5 proc. mniej niż w roku poprzednim).

   

  Mniejsza aktywność inwestorów miała miejsce zwłaszcza w okresie od lutego do kwietnia, kiedy to zarówno popyt na jednostki, jak i wartość umorzeń były niewielkie (w granicach 2-3 mld zł). Poprawa nastrojów na giełdowych parkietach zaowocowała zwiększoną wartością zrealizowanych zleceń nabycia i odkupień jednostek poczynając od maja 2009 r., natomiast zdecydowanie największą aktywność uczestnicy funduszy inwestycyjnych wykazali w dwóch ostatnich miesiącach roku (przykładowo w grudniu sprzedaż jednostek wyniosła 9,6 mld zł, a umorzenia sięgnęły 8,9 mld zł). Należy też podkreślić, iż saldo sprzedaży i odkupień od maja było nieprzerwanie dodatnie – po raz ostatni tak dobra passa miała miejsce w 2007 roku.

   

  Stosunkowo niewielkie zmiany wartości euro i amerykańskiego dolara względem złotego w 2009 roku (biorąc pod uwagę średnie kursy tych walut NBP na koniec 2008 i 2009 roku euro straciło na wartości 1,5%, a dolar 3,8%) sprawiły, iż zmiany wartości aktywów netto funduszy inwestycyjnych w ujęciu walutowym były zbliżone (w ujęciu procentowym) do skali zmian w walucie krajowej. WAN funduszy liczona w euro wzrosła o 28,0% (5,0 mld euro) do 22,7 mld euro, natomiast wartość aktywów liczona w dolarach zwyżkowała o 31,0% (7,7 mld USD) do 32,7 mld USD. Udział Polski w rynku instytucji wspólnego inwestowania w Europie zwiększył się (według danych EFAMA) w okresie trzech kwartałów 2009 r. (brak danych za IV kwartał) z 0,29% do 0,30%, natomiast w przypadku samych funduszy UCITS z 0,28% do 0,29%.

   

  Znaczący wzrost wartości aktywów netto funduszy inwestycyjnych wpłynął także na poprawę większości parametrów opisujących pozycję tych podmiotów w gospodarce, w strukturze oszczędności Polaków oraz w polskim systemie finansowym. Relacja aktywów funduszy do PKB wzrosła w 2009 roku z 5,8 proc. do 7,2 proc. Według danych NBP stosunek wartości udziałów w funduszach wspólnego inwestowania gospodarstw domowych 5 do wartości ich depozytów w okresie trzech kwartałów 2009 r. (brak danych za IV kwartał) wzrósł 15,4 proc. do 15,6 proc. W ujęciu statystycznym wartość środków ulokowanych w funduszach inwestycyjnych per capita wyniosła na koniec 2009 roku ok. 2,44 tys. zł, co oznacza wzrost o 26 proc. wobec stanu sprzed 12 miesięcy. Udział funduszy inwestycyjnych w strukturze podmiotowej zadłużenia Skarbu Państwa w obligacjach i bonach skarbowych wzrósł z 6,2% do 6,4%, natomiast relacja WAN funduszy do łącznej kapitalizacji krajowych spółek notowanych na GPW w Warszawie zmniejszyła się (przede wszystkim wskutek dynamicznych wzrostów na parkiecie i nowych emisji) z 27,6% do 22,1%.

   

  Struktura rynku

  Rok 2009 nie przyniósł istotnych zmian, jeśli chodzi o strukturę rynku funduszy inwestycyjnych w Polsce biorąc pod uwagę kryterium prowadzonej przez nie polityki inwestycyjnej. W skali całego minionego roku zmiany rynkowych udziałów poszczególnych grup funduszy były stosunkowo niewielkie (zaledwie kilkuprocentowe). Były to także najmniejsze zmiany w ostatnich kilku latach. Beneficjentami hossy na giełdowych parkietach stały się przede wszystkim fundusze akcji. Udział aktywów tej grupy funduszy w aktywach całego rynku zwiększył się o 5,4 pkt. Poza wzrostem wartości akcji znajdujących się w portfelach inwestycyjnych tych podmiotów, niebagatelne znaczenie dla poprawy pozycji rynkowej funduszy akcji miało także najlepsze saldo nabyć i odkupień jednostek uczestnictwa – w całym 2009 roku wyniosło ono 2,13 mld zł. W ramach tej kategorii największy wzrost udziału w rynku zanotowały tradycyjne fundusze akcji (o 4,6 pkt. proc. do 25,0 proc.), natomiast w przypadku funduszy małych i średnich spółek oraz funduszy sektorowych zmiany były niewielkie (odpowiednio wzrost o 0,4 pkt. proc. do 2,5 proc. oraz wzrost o 0,4 pkt. proc. do 1,1%).

   

  Drugą grupą funduszy, które w 2009 roku odnotowały wzrost udziału w rynku, były podmioty zaliczane do kategorii „pozostałe fundusze”. Nie był on jednak aż tak znaczący jak w 2008 roku (wówczas zyskały aż 7,3 pkt. proc.) – tym razem wyniósł on 1,4 pkt. proc. W końcu grudnia ubiegłego roku kontrolowały one już 12,2 proc. całego rynku funduszy inwestycyjnych w naszym kraju. Wzrost udziału w rynku tej kategorii podmiotów to w całości zasługa funduszy zamkniętych aktywów niepublicznych, które zyskały 1,9 pkt. proc. (łącznie ich aktywa stanowią już 8,5% ogółu aktywów funduszy inwestycyjnych). Pozostałe fundusze zaliczane do kategorii „pozostałe” bądź tylko minimalnie zwiększyły udział w rynku (fundusze surowcowe), bądź utraciły rynkową pozycję (fundusze nieruchomości, sekurytyzacyjne i hedgingowe). Saldo nabyć i umorzeń dla tej grupy funduszy wyniosło w 2009 roku 0,19 mld zł.

   

  Pozostałe kategorie funduszy inwestycyjnych zanotowały spadek udziału w rynku mierzonego wartością zarządzanych aktywów. Największą stratę – podobnie jak w dwóch poprzednich latach – poniosły fundusze zaliczane do grupy funduszy mieszanych (hybrydowych). Ich rynkowy udział zmniejszył się w 2009 roku o 4,1 pkt. proc. do 36,5 proc. Zmiany w obrębie tej kategorii okazały się dość zróżnicowane – straty poniosły fundusze stabilnego wzrostu (o 2,3 pkt. proc. do 13,3%), zrównoważone (o 1,5 pkt. proc. do 15,8%) oraz z ochroną kapitału (o 0,5 pkt. proc. do 3,6%), natomiast nieznacznie zyskały fundusze mieszane pozostałe (o 0,1 pkt. proc. do 3,8%). Wartość odkupień jednostek uczestnictwa funduszy mieszanych przewyższyła wartość sprzedaży o 0,94 mld zł. Było to jednak efektem wycofywania kapitału z tych funduszy w pierwszych czterech miesiącach 2009 r. (wtedy łączne saldo nabyć i umorzeń wyniosło aż -1,5 mld zł, ponieważ w pozostałych miesiącach (za wyjątkiem lipca) było ono już dodatnie. Po bardzo udanym dla funduszy dłużnych roku 2008 (ich rynkowy udział zwiększył się wówczas o 8,8 pkt. proc.), tym razem pozycja tych podmiotów uległa nieznacznemu pogorszeniu. Na koniec 2009 r. ich aktywa stanowiły 13,4% wartości aktywów ulokowanych we wszystkich funduszach inwestycyjnych, co oznacza spadek w skali 12 minionych miesięcy o 1,8 pkt. proc. (najwięcej straciły fundusze inwestujące w walucie polskiej – o 1,0 pkt. proc. oraz fundusze bez podstawowej waluty – o 0,7 pkt. proc.). O połowę mniejszą stratę (-0,9 pkt. proc.) odnotowały fundusze gotówkowe i rynku pieniężnego – w końcu grudnia 2009 r. zgromadzono w nich środki pieniężne stanowiące 9,3 proc. aktywów całego rynku. Co ciekawe, w przypadku obu kategorii saldo sprzedaży i umorzeń było w skali całego roku dodatnie i wyniosło (odpowiednio) 0,34 mld zł i 0,74 mld zł.

   

  Po roku przerwy (rok 2008), w minionym roku można było również zaobserwować powrót do występującego w poprzednich latach trendu wzrostu udziału w rynku funduszy akcji i mieszanych inwestujących na rynkach zagranicznych (bez pozostałych funduszy). Był to jednak wzrost stosunkowo niewielki (o 0,7 pkt. proc.) – w końcu 2009 roku ich aktywa netto stanowiły 10,1 proc. aktywów całego rynku. Ponieważ udział funduszy akcji i mieszanych rynku krajowego zwiększył się w nieco mniejszym stopniu (o 0,6 pkt. proc.), w efekcie udział funduszy akcji i mieszanych lokujących środki poza granicami Polski w całkowitych aktywach tych dwóch kategorii funduszy nieznacznie wzrósł (do 17,2 proc.).

   

  W 2009 roku zgodę Komisji Nadzoru Finansowego na zarządzanie funduszami inwestycyjnymi otrzymało pięć podmiotów – o jeden mniej niż rok wcześniej. Zezwolenia organu nadzoru na wykonywanie działalności przez towarzystwo funduszy inwestycyjnych otrzymały: Société Générale Asset Management Alternative Investments (Poland) TFI, AgioFunds TFI, Penton TFI, Ostoja TFI oraz TFI Satus. W czterech przypadkach ich twórcami i głównymi akcjonariuszami są krajowe instytucje i osoby prywatne. Wyjątek stanowi Société Générale Asset Management Alternative Investments (Poland) TFI, którego właścicielem jest Société Générale Asset Management Alternative Investments S.A. z siedzibą we Francji należąca do Grupy Société Générale. KNF wydała również jedno zezwolenie na rozszerzenie przedmiotu działalności TFI o zarządzanie portfelami oraz jedno zezwolenie o rozszerzenie przedmiotu działalności TFI o doradztwo inwestycyjne (w obu przypadkach chodziło o Quercus TFI).

   

  Liczba towarzystw funduszy inwestycyjnych, które zarządzały funduszami, zwiększyła się w 2009 roku o cztery, gdyż Altus TFI, które uzyskało licencję KNF w końcu 2008 r. uruchomiło swoje pierwsze fundusze w 2009 r., zaś Société Générale Asset Management Alternative Investments (Poland) TFI, które otrzymało zgodę organu nadzoru w 2009 r., nie zarejestrowało w ubiegłym roku żadnego funduszu inwestycyjnego. Ponadto w lipcu 2009 r. Komisja Nadzoru Finansowego uchyliła, na wniosek TFI, zezwolenie na wykonywanie działalności przez SEB TFI S.A. W efekcie w końcu minionego roku funduszami inwestycyjnymi zarządzały 42 towarzystwa funduszy inwestycyjnych.

   

  W 2009 roku do rejestru funduszy inwestycyjnych wpisanych zostało 65 funduszy inwestycyjnych (o 33 mniej niż rok wcześniej), w tym 11 funduszy otwartych i specjalistycznych otwartych (w tym jeden powstały w wyniku przekształcenia funkcjonujących dotychczas funduszy otwartych w fundusz z wydzielonymi subfunduszami) oraz 54 fundusze zamknięte. Biorąc pod uwagę zarówno fundusze, jak i subfundusze w ubiegłym roku na rynku funduszy inwestycyjnych uruchomione zostały 83 nowe produkty – aż o 57 mniej niż w rekordowym 2008 roku. Najwięcej nowych funduszy i subfunduszy zaoferowały: ING TFI (17 subfunduszy wchodzących w skład funduszu parasolowego ING SFIO), Ipopema TFI (13 funduszy zamkniętych, głównie aktywów niepublicznych) oraz Idea TFI (11 funduszy zamkniętych aktywów niepublicznych). W analizowanym okresie zostało zlikwidowanych (lub postawionych w stan likwidacji) 26 funduszy i subfunduszy – najwięcej z oferty Opera TFI (siedem – w tym sześć przejętych od SEB TFI) oraz Millennium (6). Głównymi przyczynami, dla których zakończyły one swoją działalność, były: upływ terminu, na jaki zostały utworzone, zbyt niskie aktywa lub ich spadek poniżej określonego poziomu czyniące utrzymywanie takiego podmiotu nieopłacalnym, bądź połączenie z innymi funduszami. Ogółem liczba funduszy i subfunduszy oferowanych przez TFI zwiększyła się netto o 57 – najmniej od 2005 roku. W sumie w końcu 2009 roku funkcjonowało w Polsce 560 funduszy i subfunduszy, w tym 339 o charakterze otwartym i 221 o charakterze zamkniętym.

   

  Warto również dodać, iż na skutek zmian własnościowych w akcjonariacie towarzystw funduszy inwestycyjnych, bądź z uwagi na rebranding instytucji finansowej, w ubiegłym roku nastąpiły zmiany nazw towarzystw funduszy inwestycyjnych (Commercial Union Polska TFI na Aviva Investors Poland TFI oraz AIG TFI na Amplico TFI) oraz zarządzanych funduszy (Commercial Union na Aviva Investors, AIG na Amplico, PKO/Credit Suisse na PKO oraz GE Debt na Fincrea).

   

  Fundusze zamknięte

  Miniony rok był kolejnym, w którym wyraźnie zaznaczyła się przewaga funduszy o charakterze zamkniętym, zwłaszcza zaś tych, które emitują niepubliczne certyfikaty inwestycyjne, w statystyce dotyczącej zarówno liczby zezwoleń organu nadzoru, jak i liczby nowotworzonych funduszy inwestycyjnych. Mimo to obie wielkości były wyraźnie niższe niż rok wcześniej.

   

  Według danych Komisji Nadzoru Finansowego w 2009 roku organ nadzoru wydał 39 zezwoleń na utworzenie funduszy zamkniętych (jedynie 11 na utworzenie funduszy otwartych i specjalistycznych otwartych) – to aż o 82 mniej niż w roku poprzednim. Ponad 83 procent zarejestrowanych w minionym roku funduszy inwestycyjnych to także fundusze zamknięte (54 z 65). W tym gronie zdecydowanie dominowały fundusze emitujące niepubliczne certyfikaty inwestycyjne (było ich 49). Najczęściej tworzone były – podobnie jak w roku 2008 – fundusze aktywów niepublicznych dedykowane zamożnym klientom indywidualnym oraz podmiotom instytucjonalnym. Najaktywniejszymi towarzystwami w oferowaniu funduszy tego rodzaju były Idea TFI oraz Ipopema TFI. Ponadto na rynku pojawiły się nowe (sub)fundusze adresowane wyłącznie do podmiotów z własnej grupy kapitałowej (TFI PZU, Aviva Investors Poland TFI) lub do przedsiębiorstw (Union Investment TFI). W 2009 roku rozpoczęło działalność jedynie pięć nowych funduszy zamkniętych, które wyemitowały publiczne certyfikaty inwestycyjne (trafiły one na GPW w Warszawie).

   

  Podobnie jak w poprzednich latach liderem jeśli chodzi o wprowadzanie na giełdowy parkiet funduszy zamkniętych było KBC TFI. Dominującą rolę funduszy zamkniętych na rynku funduszy inwestycyjnych w 2009 roku potwierdza także statystyka dotycząca liczby nowych produktów w ujęciu netto (tj. liczba nowych funduszy wraz z subfunduszami minus zlikwidowane fundusze i subfundusze). W minionym roku liczba produktów zamkniętych zwiększyła się o 40 (o połowę mniej niż rok wcześniej), podczas gdy otwartych i specjalistycznych otwartych jedynie o 17 (o 28 mniej niż w 2008 roku) (wykres 6). Rok 2009 był drugim z kolei, w którym przyrost liczby funduszy zamkniętych (wraz z subfunduszami) okazał się wyższy niż funduszy otwartych i specjalistycznych otwartych (wraz z subfunduszami). W minionym roku udział funduszy i subfunduszy zamkniętych w całkowitej liczbie produktów inwestycyjnych oferowanych na rynku funduszy inwestycyjnych w Polsce wzrósł z 36,0 proc. do 39,5 proc. Wykres 6. Liczba (sub)funduszy inwestycyjnych otwartych, specjalistycznych otwartych oraz zamkniętych w Polsce w latach 2005-2009 (stan na koniec roku).

   

  Nowe fundusze

  W ubiegłym roku – podobnie jak rok wcześniej – oferta towarzystw funduszy inwestycyjnych adresowana do klientów indywidualnych (większość funduszy otwartych i specjalistycznych otwartych oraz fundusze zamknięte emitujące publiczne certyfikaty inwestycyjne) wzbogaciła się przede wszystkim o produkty posiadające ekspozycję na rynki zagraniczne. W większości przypadków były to podmioty lokujące aktywa na rynkach akcji i papierów dłużnych pośrednio – poprzez nabywanie tytułów uczestnictwa instytucji wspólnego inwestowania zarządzanych przez zagraniczne spółki asset management należące do tej samej grupy kapitałowej. Najczęściej tworzone były (sub)fundusze o określonej orientacji geograficznej (np. lokujące aktywa na rynkach wschodzących, w krajach Ameryki Łacińskiej, w państwach tzw. Nowej Azji, w Japonii, czy w Europie) lub sektorowej (np. inwestujące w walory firm z sektorów: biotechnologicznego, energetycznego, farmaceutycznego, użyteczności publicznej, czy żywnościowego).

   

  W kontekście wciąż niestabilnej sytuacji na międzynarodowym rynku finansowym stosunkowo popularnymi produktami oferowanymi przez TFI okazały się również (sub)fundusze z ochroną kapitału (o charakterze zamkniętym) oraz (sub)fundusze aktywnej (zmiennej) alokacji. Nowością na rynku funduszy inwestycyjnych w Polsce wśród podmiotów lokujących aktywa w instrumenty wierzytelnościowe okazał się natomiast subfundusz pieniężny inwestujący w instrumenty rynku pieniężnego i papiery dłużne denominowane w euro (funkcjonujące dotychczas fundusze gotówkowe i pieniężne lokowały aktywa głównie w krajowej walucie).

   

  Dystrybucja

  W związku z wejściem w życie 13 stycznia 2009 r. ustawy z dnia 4 września 2008 r. o zmianie ustawy o funduszach inwestycyjnych, ustawy – Prawo bankowe oraz ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym (Dz. U. Nr 231, poz. 1546), od tego dnia banki krajowe nie muszą już uzyskiwać odrębnego zezwolenia na pośredniczenie w przyjmowaniu i przekazywaniu zleceń nabycia lub zbycia jednostek uczestnictwa funduszy inwestycyjnych lub tytułów uczestnictwa funduszy zagranicznych. Do 12 stycznia 2009 r. zezwolenie takie uzyskały w sumie 152 banki, w tym 125 banków spółdzielczych i 27 banków w formie spółek akcyjnych.

   

  W związku z powyższym lista podmiotów, które posiadają zezwolenie na dystrybucję jednostek uczestnictwa funduszy inwestycyjnych lub tytułów uczestnictwa funduszy zagranicznych i które podlegają regulacji art. 32 ust. 2 ustawy o funduszach inwestycyjnych, znacząco się zmniejszyła – z 213 na koniec 2008 roku do 65 na koniec 2009 r. W minionym roku Komisja Nadzoru Finansowego wydała zaledwie cztery zezwolenia na pośredniczenie w zbywaniu i odkupywaniu jednostek uczestnictwa funduszy inwestycyjnych lub tytułów uczestnictwa funduszy zagranicznych.

   

  źródło: Izba Zarządzających Funduszami i Aktywami 

.:. Graficzne notowania TFI.PL

• .: Mapa termiczna funduszy inwestycyjnych
  Mieszane -0.1%

  Akcji -0.04%

  Stabilnego wzrostu -0.05%

  Gotówkowe +0.02%

  Dłużne +0.03%
  Zobacz większą mapę »
  Info o mapie »

.:. AKTUALNOŚCI 9 lutego 2012

• I mamy mini hossę

  Dow Jones najwyżej od maja 2008 r. a Nasdaq od grudnia 2000 r. To chyba najlepszy komentarz do ostatnich wydarzeń na rynkach finansowych. Jak po sznurku realizuje się scenariusz największych optymistów, którzy twierdzili, że sierpniowo-wrześniowe załamanie było chwilowym krachem, okazją do tanich zakupów, a teraz rynki mozolnie będą wspinać się na coraz wyższe poziomy. Ceny akcji rosną, rentowności obligacji skarbowych spadają, złoty umacnia się, a ceny surowców odbijają się.

• Akcje dla odważnych, obligacje dla szerszego grona inwestorów
• Krajobraz po szczycie
• Bardzo udany styczeń
• Jak inwestować w 2012?
• Dlaczego Polacy nie inwestują za granicą?
» Archiwum

.:. POLECAMY

.:. NOTOWANIA TFI.PL

.:. NAJPOPULARNIEJSZE